Γερνώντας : και άλλα αυτοβιογραφικά κείμενα - Bobbio, Norberto, 1909-2004 (Πόλις, 1998)
«Ενώ ο κόσμος του μέλλοντος είναι ανοιχτός στη φαντασία και δεν σου ανήκει πια, ο κόσμος του παρελθόντος είναι εκείνος που μέσα απ' τη θύμηση σε βοηθάει να καταφεύγεις στον εαυτό σου, να επιστρέφεις στον εαυτό σου, να ξαναφτιάχνεις την ταυτότητά σου. Μια ταυτότητα που προκύπτει σχηματίζοντας κι ανακαλύπτοντας τη σειρά των επεισοδίων της ζωής σου, συνδέοντας τα μεν με τα δε, κρίνεις, αθωώνεις, καταδικάζεις τον εαυτό σου, μπορείς ακόμα και να προσπαθήσεις, όταν η πορεία της ζωής σου πλησιάζει στο τέλος, να κάνεις τον οριστικό απολογισμό. Πρέπει να βιαστείς. Ο γέρος ζει από τις αναμνήσεις και για τις αναμνήσεις, αλλά η μνήμη του αδυνατίζει μέρα με τη μέρα. Ο χρόνος της μνήμης βαδίζει με κατεύθυνση αντίθετη από τον πραγματικό: όσο πιο ζωντανές οι αναμνήσεις που αναδύονται στη μνήμη, τόσο πιο μακρινά στο χρόνο τα περιστατικά. Αλλά ξέρεις επίσης πως ό,τι απόμεινε ή ό,τι κατάφερες να ανασύρεις απ' αυτό το απύθμενο πηγάδι δεν είναι παρά ένα απειροελάχιστο κομμάτι της ιστορίας της ζωής σου. Μην σταματάς. Μην εγκαταλείπεις την αναζήτηση. Κάθε πρόσωπο, κάθε κίνηση, κάθε λέξη, κάθε τραγούδι μακρινό που νόμιζες οριστικά χαμένο και που ξαναβρίσκεις σε βοηθάει να επιβιώσεις».