Βλάστη (Μπλάτσι), Νάματα Πιπιλίστα) : ταυτότητα, μύθοι και πραγματικότητες - Παράσχος, Δημήτρης (Λαϊκός πολιτισμός ; Διεπιστημονικές προσεγγίσεις ;, 2019)
Η παρούσα μελέτη - έρευνα είναι αποτέλεσμα εικοσάχρονης και πλέον αναζήτησης για ένα θέμα που στις μέρες μας και μέσα στη δίνη της παγκοσμιοποίησης φαίνεται να μην έχει καμία απολύτως πρακτική σημασία. Πολύ απλά, αποσκοπεί να δείξει, πώς μια κοινωνία δύο αδελφών χωριών, της Βλάστης και των Ναμάτων, εξαιτίας των εθνικιστικών εξάρσεων και των κοινωνικών διαφοροποιήσεων και τάξεων, έφτασε στις μέρες μας να αντιμετωπίζει κρίση ταυτότητας και να διατηρεί μια εντελώς ακατανόητη εικόνα για τους τρίτους σχετικά με το αυτονόητο, ότι δηλαδή οι δύο αυτές κοινότητες υπήρξαν βλαχόφωνες και οι κάτοικοί τους είναι Έλληνες βλαχικής καταγωγής. Το θέμα της μελέτης δεν είναι επί του παρόντος τι είναι οι Βλάχοι, όπως πολύ σωστά γράφει ο Αστ. Κουκούδης, αλλά το ποιοι είναι οι Βλάχοι. Το τι είναι το έδειξαν και το δείχνουν σε όλο τον κόσμο, αλλά κυρίως στη μητρόπολή τους, την Ελλάδα, ως αναπόσπαστο κομμάτι της. Εντελώς ενδεικτικά αναφέρουμε τα ονόματα Ζάππας, Τοσίτσας, Στουρνάρας, Λούμπας. Έχει λοιπόν χαρακτήρα “ενωτικό” και αποσκοπεί στην εξήγηση και ουτοπικά ίσως στην εξάλειψη μίας άσκοπης, στις μέρες μας, διχόνοιας, που ταλανίζει πολλά χρόνια την κοινωνία των δύο χωριών.