Των φώτων : όψεις του νεοελληνικού διαφωτισμού - Αγγέλου, Άλκης, 1917-2001 (Νεοελληνικά μελετήματα, 1988)
Θα μάρεζε να άρχιζα με μια παρατήρηση του Σεφέρη. Είναι χαρακτηριστική ως εικόνα και με βοηθάει. Έτσι που ανάγεται στους αντίποδες των αντικειμένου μας. Αναφέρεται σε μιαν επίσκεψη του στο Μουσείο των Δελφών.»Έχουμε δουλέψει σαν τα μερμήγκια και σαν τις μέλισσες πάνω σ’αυτά τα απομεινάρια.Πόσο την έχουμε προσεγγίσει την ψυχή που τα έπλασε;»Κι αναρωτιέμαι: Κάτι ανάλογο θα μπορούσε να πει κανείς προκειμένου για την περιηγητική φιλολογία:Πολύ φοβούμαι πως ακόμα δεν έχουμε ανταποκριθεί στην πρώτη φράση καν από το χωρίο του Σεφέρη.(Δοκιμές β,1974). …) «Στον τόμο αυτόν συνεκέντρωσα ένα μεγάλο μέρος από μελετήματά μου που αφορούν τον Νεοελληνικό Διαφωτισμό. Η πρόθεσή μου, καταρχήν, ήταν να παρουσιάσω όσο το δυνατόν περισσότερες όψεις του θέματος, ανεξάρτητα από τη μορφή και από την έκταση. Αναδημοσιεύω συνεπώς από τη μία μεριά μια ξαναπλασμένη τελική μορφή του μελετήματός μου για τον Ελεύθερο Τεκτονισμό, ενώ αντίστοιχα παρουσιάζω ένα σχετικά πρόσφατο δημοσίευμά μου με καθαρά βιβλιογραφικό χαρακτήρα. Προσπάθησα, εξάλλου να διευρύνω κατά το δυνατόν το χρονικό άνοιγμα, και ως προς τις απαρχές αλλά και ως προς τις απολήξεις, ώστε αυτή η χρονική ευρυχωρία να εκφράσει καλύτερα τόσο τη θεματογραφία μου όσο και τις απόψεις μου». (…) Τα δεκαπέντε κείμενα που αποτελούν το κύριο σώμα του δεύτερου τόμου "Των Φώτων" ανήκουν στη χρονική περίοδο 1984-1999. Θέματά τους το λαϊκό έντυπο, ο Νεοελληνικός Διαφωτισμός, η εκδοτική έκρηξη και οι λόγιοι του 18ου αιώνα, το μυθιστόρημα του 19ου - είδος άγνωστο τον προηγούμενο αιώνα - οι Φαναριώτες, οι μεταφράσεις του Ροβινσώνα Κρούσου και η επίδρασή του ως συμβόλου του ανθρώπου που ξεπερνά το φόβο του απέναντι στα φυσικά φαινόμενα για να τα εκμεταλλευτεί προς όφελός του, ο φαναριώτης Δημήτρης Καταρτζής και η γέννηση της Παιδαγωγικής, η νεοελληνική γλωσσική παιδεία και η επίδραση της εκκλησιαστικής γλώσσας στην «κοινώς λαλουμένην» του Κοραή. (. . .)