Η αθανασία - Kundera, Milan, 1929- (Ξένη Λογοτεχνία / Βιβλιοπωλείον της Εστίας, 1991)
Το πρόβλημα δεν είναι ο θάνατος είναι η αθανασία. Η «μικρή» και η «μεγάλη». Τη «μικρή» την κερδίζουμε όλοι, λίγο πολύ, στη μνήμη αυτών που μας αγάπησαν. Τη «μεγάλη» την αξιώνονται εκείνοι που διαβαίνουν το όριο της φήμης... αλλά και κάποιοι γύρω τους. Έρωτας παρακίνησε την Μπετίνα Μπρεντάνο να γράφει ερωτικά γράμματα στον Γκαίτε; Όχι. Πέρα από τον έρωτα, ήταν η επιθυμία της «μεγάλης» αθανασίας. Για χάρη της διαπληκτίσθηκε με τη Χριστιάνε Γκαίτε, για χάρη της είδε τα γυαλιά της να θρυμματίζονται σε χίλια κομμάτια. Η Λώρα κρυβόταν πίσω από τα μαύρα της γυαλιά, κι όταν τα είδε συντρίμμια από τα χέρια της αδελφής της, κατάλαβε ότι το ερωτικό της παιχνίδι ήταν πιο διάφανο από όσο νόμιζε. Και η Ανιές; Η φυγή ήταν θεμελιακό στοιχείο της ζωής της. Σε όλες τις παιδικές της φαντασιώσεις έτρεχε και κάποιος την καταδίωκε: η μικρή και, υποτίθεται, αδύναμη αδελφή, η μητέρα της, η αγάπη του πατέρα, ο πιστός και ισοπεδωμένος Πολ... Ο Ρούμπενς; Α, ο Ρούμπενς είναι μια ιστορία μέσα στην ιστορία, και ο απρόβλεπτος καθηγητής Αβενάριος μοχλός όλου του μύθου. Σπονδυλωτό και πρωτότυπο, το τελευταίο μυθιστόρημα του Μίλαν Κούντερα κρατάει από την πρώτη ώς την τελευταία αράδα ζωντανό το ενδιαφέρον του αναγνώστη. Δεν είναι άλλωστε τυχαίο ότι έχει ήδη μεταφραστεί σε ολόκληρο σχεδόν τον κόσμο.