Το εφηβικό πρότυπο και η δελφική προσπάθεια του Άγγελου Σικελιανού - Παπαδάκη, Λία (Ιστορικό Αρχείο Ελληνικής Νεολαίας. Γενική Γραμματεία Νέας Γενιάς, 1995)
Ο Άγγελος Σικελιανός επιλέγεται, σε μια συζήτηση για την ιστορικότητα του ιδεολογήματος της νεότητας με την ίδια ακροβατική διάθεση που προϋποθέτει κάθε απόπειρα χρονικής περιχαράκωσης του ποιητικού προσώπου. Ενώ οι θεατρικοί ή μυθιστορηματικοί ήρωες μπορούν να διαγραφούν με ακρίβεια ως προς τη συμμετοχή τους σε μια συγκεκριμένη κοινωνική πραγματικότητα, οι ποιητικοί τους ομόλογοι σπάνια αποκαλύπτουν τις καθημερινές τους φροντίδες. Σε κάθε σκαλί του εγχειρήματος ελλοχεύει και η κοινότοπη υπόθεση ότι ένας θιασώτης της αναβίωσης της ελληνικής αρχαιότητας δεν μπορεί παρά να βασίσει τη θεωρία του στην επανανακάλυψη της νεότητας. Τυπικός αυτής της κατηγορίας ο Σικελιανός, παρακινημένος στην εκκίνησή του από τα φυσικά του προσόντα, αναζητά δικαίωση σε μια ιδεολογία που μπορεί να τον τοποθετήσει στην κορφή της ηγετικής πυραμίδας του καιρού και του τόπου του. Στη μελέτη αυτή χρησιμοποιώ το σύνολο του έργου του -λυρικό, δραματικό, θεωρητικό- ως εργαλείο για τη διερεύνηση αυτής της ιδεολογίας, που αφορά μια κρίσιμη περίοδο του νεότερου Ελληνισμού (1900-1951), όταν οι εξωτερικοί καθορισμοί και οι εσωτερικές ανεπάρκειες αναζητούσαν επίμονα την ανανέωσή του «με την πνοήν της μητρικής Ελλάδος, την πνοήν της αιωνίας νεότητας». Αυτή η παραθετική ταύτιση της ουσίας της διαχρονικής ελληνικής παράδοσης με τις δυναμικές μιας ανακυκλούμενης νεότητας αποτελεί τον άξονα της προβληματικής μου. Θεωρώ δηλαδή ότι η συχνή εκμετάλλευση των εφηβικών αρετών από τον Σικελιανό δεν συνιστά μονάχα την αναγκαστική θητεία ενός ποιητή στη συμβατική αισθητική θεματολογία της εποχής του, αλλά κυρίως στοχεύει στη διάδοση μιας συστηματικής μαθητείας στα ιδανικά της ελληνικής αρχαιότητας, που καλούνταν να μεσολαβήσουν λυτρωτικά στην αναγέννηση της σύγχρονης Ελλάδας αλλά και του κόσμου ολόκληρου.